Get 20M+ Full-Text Papers For Less Than $1.50/day. Start a 14-Day Trial for You or Your Team.

Learn More →

The level of efficiency of adult women in premature based on analysis of power input and power regulation stress test

The level of efficiency of adult women in premature based on analysis of power input and power... Introduction: Despite of sustainable living and increasing the knowledge of the future mothers, the number of preterm births have been at the same level through last years. In Poland it is stands at around 7%, comparable with other countries from European Union. The aim was to investigate the influence of prematurity on input power and regulation power during stress test in adult women. Achieved power depends on the level of physical efficiency and it is converted for specific VO2max values. Material and methods: 11 women born prematurely at age of 25-30 years (28,2± 2,3) did stress test according to W150 protocol. The control group consisted of 15 women born on time (27-32, 28,5±2,4). The statistical analysis included t-Student and Shapiro-Wilk tests. Index height/regulation power and BMI/ regulation power have been subjected to correlations. Results: There is statistical significant difference between input and regulation power in women born prematurely and the control group. Women from control group had significantly higher input and regulation power than women born premature. Moreover, there is proportionality between input and regulation power in two groups. Conclusions: 1. Prematurity influences the amount of power generated in women aged 25-30 negatively ­ women born prematurely are evidently less physically efficient than women born on time. 2. There is a connection between input and regulation power in both groups. Higher amounts of input power indicates higher amounts of regulation power. 3. There is no relationship between BMI and amounts of power in stress test. Key words: Wstp Prawidlowy czas trwania ciy wg WHO wynosi od 37 do 41 tygodni. Urodzenie dziecka midzy 22 a 36 tygodniem ycia plodowego nosi nazw porodu przedwczesnego [1]. W grupie noworodków urodzonych przedwczenie rozrónia si równie dwie podgrupy: urodzone do 32 tygodnia ciy uznaje si za noworodki urodzone skrajnie wczenie, natomiast w okresie od 32 tygodnia do 36 jako noworodki umiarkowanie urodzone przedwczenie [2]. Obecnie moliwe jest utrzymanie przy yciu wczeniaka urodzonego nawet w 23 tygodniu ycia, lecz naley liczy si z faktem wystpowania bardzo wielu powikla w nastpstwie niedostatecznego rozwoju prenatalnego [3]. Przy okrelaniu wczeniactwa stosuje si równie klasyfikacj ze wzgldu na nisk mas urodzeniow (low birth weight). Noworodek urodzony przedwczenie moe mie wag prawidlow, tak jak noworodek urodzony o czasie moe mie nisk mas urodzeniow. W Polsce w 2013 roku, na 369576 wszystkich urodze, bylo 22019 urodze przedwczesnych. Stanowi to 7% calej liczby urodze [4]. Warto ta mieci si w zakresie redniej Unii Europejskiej. Dla porównania czsto wystpowania porodów przedwczesnych w Stanach Zjednoczonych, wedlug rónych autorów, wynosi 12 - 13% [5,6]; wskanik ten dodatkowo wzrósl o ok. 1,5%. w cigu ostatnich 15 lat (1990-2005). Przyczyny wystpowania porodu przedwczesnego s róne i maj prematurity, physical efficiency, strength exercise, steady state odmienne podloe. Wedlug Tucker i McGuire'a [7] do najwaniejszych czynników zwikszajcych moliwo wystpienia porodu przedwczesnego jest zla sytuacja materialna matki i przebyte wczeniej porody przedwczesne. Oprócz wyej wymienionych wyrónia si cie mnogie (ryzyko powyej 50%), cukrzyc, nadcinienie i anemi matki, przodujce loysko, nisk wag matki i jej wiek. W ostatnim czasie, w zwizku ze znaczn intensyfikacj trybu ycia, zwiksza si stres i presja wywierana na kobiety, które coraz gorzej radz sobie z pogodzeniem obowizków. Wzrasta liczba kobiet przedkladajcyh karier zawodow nad urodzeniem dziecka w optymalnym wieku. Efektem tego jest coraz czstsza ilo porodów powyej 35 roku ycia. Wraz z wiekiem matki wzrasta ryzyko wystpienia wczeniactwa czy rónego rodzaju dysfunkcji rozwojowych, jak np. Zespól Downa. Wczeniactwo moe by przyczyn problemów zwizanych z rozwojem poszczególnych struktur i nastpczo zaburza moe funkcje narzdów. Istotnym zaburzeniem rozwojowym jest zaburzenie termoregulacji wczeniaków, wynikajce z niedostatecznego wyksztalcenia struktur i mechanizmów odpowiedzialnych za prawidlowe utrzymywanie temperatury ciala. Wród przyczyn dominuje brak dostatecznej iloci tkanki tluszczowej, dua powierzchnia ciala w stosunku do niskiej masy i zaburzona termogeneza. Zmiany te pocigaj za sob konsekwencje w postaci skurczu naczy krwiononych, co moe wywolywa hipoksj. W odpowiedzi na hipoksj, Postpy Rehabilitacji (1), 5 ­ 10, 2016 7 a co za tym idzie niedostateczn poda tlenu do tkanek. W zwizku z tym schorzeniem zaobserwowano zwikszone ryzyko zapadalnoci na RDS oraz zwikszone ryzyko mierci wczeniaka. Czciej ni u noworodków urodzonych o czasie u wczeniaków wystpuje anemia. Bierze si to z malej iloci elaza w organizmach wczeniaków oraz niszego poziom hemoglobiny (12-14 g/ dl w stosunku do normy równej 20 g/dl). W zwizku z obecnoci przetrwalego przewodu ttniczego, anemi i innymi czynnikami (infekcje, dysplazja oskrzelowo-plucna) czsto obserwuje si podwyszone cinienie ttnicze krenia duego jak i malego [14]. Wskazane powyej dysfunkcje rozwojowe skutkowa musz zaburzeniem ksztaltowania tolerancji wysilku ju w pierwszych okresach samodzielnego ycia a powstale deficyty nie zawsze mog zosta zniwelowane w przyszloci. W okresie od 20 do 32 tygodnia ycia plodowego nastpuje bardzo szybki rozwój substancji bialej i kory mózgu. Badania przeprowadzone w Wielkiej Brytanii wykazaly, e wród wczeniaków urodzonych przed 26 tygodniem plodowym a 50% mialo powane wady rozwojowe ukladu nerwowego, takie jak mózgowe poraenie dziecice (MPD) czy retinopati wczeniacz [15]. Problem ten dotyczyl w cigu ostatnich 10 lat 8-12% noworodków urodzonych przed 32 tygodniem do nawet 17-18% urodzonych przed 28 tygodniem [3]. Wikszo wczeniaków urodzonych po 32 tygodniu nie wykazuje patologicznych zmian na podlou neurologicznym, wzgldem grupy urodzonych o czasie. W zwizku z powyszym noworodki urodzone po 32 tygodniu ycia plodowego nie odstawaly znaczco pod wzgldem rozwoju neuromotorycznego od noworodków urodzonych w prawidlowym terminie [15]. Duym problemem s krwawienia wewntrzczaszkowe wystpujce u okolo 50% dzieci z mas urodzeniow poniej 1500g. Prawie 100% epizodów ma miejsce w pierwszym tygodniu po urodzeniu. Wylew moe dotyka struktur komorowych lub okolokomorowych, jednak najgroniejszy jest w okolicach substancji bialej mózgu. Rokowanie zaley od wieku i stopnia rozwoju noworodka oraz rozlegloci i wielkoci krwawienia. Podobnie jak krwawienie wewntrzczaszkowe, tak i leukomalacja okolokomorowa wystpuje czciej raczej u noworodków niedojrzalych (2-22%). Ogniska niedotlenienia w substancji bialej mog by przyczyn wielu problemów motorycznych i intelektualnych w przyszloci [8], co moe indukowa zaburzenia ksztaltowania wydolnoci fizycznej, ze wzgldu na ograniczenie aktywnoci fizycznej. Pomimo znacznego i dynamicznego postpu w rozwoju ginekologii, polonictwa i neonatologii dalej pozostaj nierozwizane problemy dotyczce wczeniaków, które wielokrotnie powoduj niepelnosprawno ruchow i intelektualn, obecn przez reszt ycia. Patologiczne zmiany w rozwoju struktur narzdów rzutuj na nieprawidlowe ksztaltowanie ich funkcji. Wraz z po- zaburzenia pracy mog wykazywa wszystkie uklady, w szczególnoci uklad nerwowy [8]. Zaburzenia metaboliczne (glównie zaburzenia glukostatyki) s wyranie zaznaczone w wyniku zaburzonego rozwoju wtroby. Wystpuj problemy z magazynowaniem glikogenu, który jest ródlem glukozy niezbdnej w procesie oddychania tlenowego. Wczeniej opisany brak tluszczy równie porednio wplywa na niski poziom glukozy. Wszystkie te objawy mog prowadzi do kwasicy metabolicznej. Poglbia j moe zaburzona gospodarka wodno-elektrolitowa, wystpujca w nastpstwie upoledzenia funkcji nerek. Problemy wynikajce z niedorozwoju ukladu oddechowego (np. dysplazja oskrzelowo-plucna) ujawniaj si ju bezporednio po porodzie. Niejednokrotnie podejmowane s czynnoci resuscytacyjne ju na sali porodowej. Lepecka-Klusek [8] podaje, e nawet 80-90% dzieci urodzonych przed 32 tygodniem ycia wymaga specjalistycznej opieki neonatologicznej, która prawie zawsze wie si z leczeniem wad ukladu oddechowego. Dwie najczstsze dysfunkcje w obrbie tego ukladu to tzw. zespól zaburze oddychania (RDS- Respiratory Distress Syndrome) i bezdech wczeniaków (AOP - Apnea of Prematurity). RDS, najczstsza przyczyna mierci wród wczeniaków, wie si z niedoborem surfaktantu i wystpuje u dzieci urodzonych przed 32 tygodniem [9]. Zespól zaburze oddychania jest równie bardzo mocno powizany z cukrzyc ciow i wystpuje nawet u 60% noworodków, których matki zmagaj si z t chorob [10]. Dysfunkcja ta (RDS) objawia si plytkim oddechem o duej czstotliwoci, wyranie zaznaczon prac dodatkowych mini wdechowych, okresami bezdechów i niekiedy sinic [11]. Jakkolwiek w ostatnich 20-30 latach poczyniono due postpy w zwizku ze zwalczaniem tego schorzenia poprzez podawanie egzogennego surfaktantu, który zmniejsza ryzyko mierci w wyniku RDS o 40% [9]. W tym miejscu warto równie wspomnie o tzw. zespole naglej mierci lóeczkowej (SIDS-Sudden Infant Death Syndrome), który moe zaj w wyniku bezdechu. Objawy kliniczne AOP s, podobne jak w zespole RDS, dodatkowo z pojawiajcym si obnionym napiciem miniowym. Opieka nad wczeniakiem z AOP musi by skoncentrowana na zapewnieniu optymalnych warunków zewntrznych (temperatura powyej 32º C, prawidlowa wilgotno powietrza, obecno matki, kontrola pozycji uloeniowych) jak i odpowiedniego leczenia farmakologicznego [12]. W ukladzie krenia szczególn uwag zwraca dua czsto wystpowania przetrwalego przewodu ttniczego (przewód Botalla). Przewód ten jest fizjologiczny w okresie plodowym, jednak jego brak zamknicia w okresie postnatalnym moe skutkowa wieloma problemami zwizanymi z ukladem kreniowo-oddechowym [13]. Konsekwencj takiego stanu rzeczy jest mieszanie krwi z krenia duego z krwi krenia malego, A. Magiera, A. Jagodziski, K. Kaczmarczyk, I. Wiszomirska znawaniem nowych faktów dotyczcych problematyki wczeniactwa, równie fizjoterapia znajduje swoje pole do dzialania w tym zagadnieniu, poniewa wyej wymienione zaburzenia rozwoju wplywaj na póniejszy rozwój fizyczny. Celem niniejszej pracy jest ocena wplywu wczeniactwa na moc realizowan w badaniu wysilkowym w wieku doroslym u kobiet. Osignita moc zaley od poziomu wydolnoci fizycznej. Zaloono, e kobiety urodzone przedwczenie bd mialy mniejsz wydolno fizyczn ni kobiety urodzone o czasie oraz e moc wejcia bdzie proporcjonalna do mocy regulacji w badaniu wysilkowym. Material i metody Badania prowadzone byly w ramach projektu NCN nr 2012/07/D/NZ7/03265 - Dlugofalowa ocena konsekwencji wczeniactwa w aspekcie parametrów somatycznych, funkcji pluc i tolerancji wysilku. Pomiary odbywaly si w Centralnym Laboratorium Badawczym AWF w Warszawie w godzinach przedpoludniowych, w okresie od 19.03.2014 r. do 29.11.2014r. W przedstawianych badaniach udzial wzilo lcznie 26 kobiet, z czego grup badan stanowilo 11 kobiet. Wiek grupy badanej wahal si midzy 25 lat a 30 lat (28,2±2,3), masa ciala midzy 49 kg a 77 kg (56,3±7,7), wysoko ciala 146 cm a 172 cm (162,5±8,3). Grupa kontrolna skladala si z 15 kobiet w wieku 27-32 lat (28,5±2,4), o masie ciala midzy 49 a 82,2 kg (62,7±9,1), wysokoci ciala wynoszcej od 155 do 182 cm (167,8±5,6). Tab. 1. Charakterystyka badanych osób Tab. 1. Characteristics of subjects Grupa Wiek (lata) x (SD) 28,5 (2,4) Wysoko ciala Masa ciala (kg) (cm) x (SD) x (SD) 162,5 (8,3) 167,8 (5,6) 56,3 (7,7) 62,7 (9,1) Badana (n = 11) 28,2 (2,3) Kontrolna (n = 15) Osoby badane zostaly poddane pomiarom antropometrycznym. Kwalifikacyjnymi do oceny tolerancji wysilku byly pozytywne wyniki testów Cramptona (próba ortostatyczna) i Ruffiera (wstpna kwalifikacja wysilkowa) oraz cinienie ttnicze poniej 140/90 mm Hg. W czasie bada osoby byly pod stal kontrol lekarsk; jednym z kryteriów kwalifikacyjnym byl prawidlowy wynik EKG spoczynkowego. Równie w czasie prowokacji wysilkowej prowadzona byla rejestracja EKG (NORAV S-stress, OxfordPol.). Badania opieraly si na ocenie tolerancji wysilku fizycznego w przebiegu testu wysilkowego W150 [16]. Urzdzeniem wykorzystywanym w badaniu jest cykloergometr ERM-200 ITAM i program komputerowy System Oceny Zdolnoci Wysilkowej Promed. Wykorzystany do oceny tolerancji wysilku test W150 jest badaniem, w którym warto obcienia zaley od poziomu wydolnoci fizycznej osoby badanej. Moc realizowana przez osobnika wskazuje poziom tolerancji wysilku. Wartoci obcie, ustalane s przez komputer przy uyciu sprzenia zwrotnego (obcienie/HR); powoduje to indukowanie oporu cykloergometru na okrelonym poziomie, wymuszajcym osignicie i utrzymanie równowagi fizjologicznej na poziomie HR=150 ud./min. (poziom regulacji). Moc wejcia okrela intensywno wysilku przy pierwszym, w trakcie prowokacji wysilkowej, osigniciu HR=150 ud./min.; moc regulacji okrela intensywno wysilku w okresie równowagi fizjologicznej. Badanie glówne zostalo poprzedzone rozgrzewk na cykloergometrze. Obcienie rozgrzewkowe wynosilo 1W/ kg masy ciala, trwalo 10 minut. Podczas rozgrzewki czsto ttna ustalana byla na poziomie 130 ud./min. Takie HR jest optymalne dla przygotowania organizmu do wysilku, przy jednoczesnym unikniciu pojawiania si nasilonych procesów beztlenowych. Czas badania wlaciwego wynosil okolo 20 minut (prowokacja wysilkowa do ustalenia si równowagi czynnociowej i restytucja). Wyniki opracowano przy pomocy programu Statgraphics Plus© z wykorzystaniem standardowych testów statystycznych. Normalno rozkladu badanych cech potwierdzono testem Shapiro-Wilka (p>0,05). Wyniki Poziom wydolnoci fizycznej w przedstawionych badaniach okrelany jest na podstawie wartoci osignitych mocy - wejcia i regulacji - oraz analizy zwizku midzy nimi w badaniu wysilkowym. Im wiksz moc osignie osoba badana w trakcie badania, tym wikszy prezentuje poziom wydolnoci fizycznej. Z wykorzystaniem równania regresji, wicego czsto skurczów serca (w okresie równowagi czynnociowej) z realizowan moc, mona równie estymowa VO2max [20]. Test t dla zmiennych niezalenych wykazal istotn statystycznie rónic w osiganej mocy wejcia (p=0,0027) n ­ liczebno grupy, x ­ warto rednia badanej cechy, SD ­ odchylenie standardowe badanej cechy n - the size of the group, x - mean value, SD - standard deviation Osoby z grupy badanej zarejestrowane byly w Poradni Wczeniaków Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie jako pacjenci z nisk mas urodzeniow lub urodzone przed czasem. Badania stanowily kontynuacj projektu KBN Nr 4 PO5D 028 13 z 1999 r., oceniajcego m.in. stopie wydolnoci fizycznej badanych. Wszystkie kobiety z grupy badanej rekrutuj si z województwa mazowieckiego, dlatego jednym z kryteriów doboru do grupy kontrolnej byl warunek zamieszkania na tym obszarze. Kada z osób badanych wyrazila zgod na uczestnictwo w badaniach. Postpy Rehabilitacji (1), 5 ­ 10, 2016 9 w próbie W150 zmienn jest moc, powodujca osignicie i utrzymanie konkretnej (bezpiecznej) czstoci skurczów serca [20]. Analiza statystyczna wykazala zaleno midzy moc wejcia i moc regulacji w badaniu, w obu ocenianych grupach. Hipoteza zakladajca wiksz wydolno fizyczn grupy kontrolnej niestety potwierdzila si. Wyniki te koresponduj z doniesieniami innych autorów. W publikacjach tych szczególn uwag powica si wplywowi porodu przedwczesnego na stan ukladu krenia i oddechowego, co naturalnie wplywa na rozwój wydolnoci fizycznej. Bonamy [17] wykazala, e dziewczynki (16,5 lat) urodzone przedwczenie maj wysze cinienie ttnicze od swoich rówieniczek urodzonych o czasie (p<0,0001). Moe mie to zwizek ze stwierdzon w tym samym badaniu dysproporcj pomidzy rednicami aorty brzusznej (10 mm. u osób urodzonych przedwczenie wzgldem 11mm. w grupie kontrolnej, p=0,01). Takie zmiany powoduj zwikszony opór ttniczy, co moe prowadzi do powanych chorób serca w przyszloci. W badaniach Evensen [18] wykazano istotn rónic cinienia ttniczego pomidzy osobami urodzonymi z bardzo nisk mas urodzeniow (<1500g.) a osobami urodzonymi o czasie i o wlaciwej masie. Badane osoby mialy okolo 18 lat. Rónica ta wyniosla rednio 6,5 mm Hg w cinieniu skurczowym. Co ciekawe, w tych samych badaniach nie stwierdzono istotnych rónic pomidzy osobami urodzonymi z nisk mas urodzeniow (poniej 10 centyla) a grup kontroln. Doyle [19] w badaniach na 29 letnich osobach urodzonych przedwczenie (masa urodzeniowa rednio 1098g) wykazal istotn rónic w cinieniu skurczowym, podobnie jak we wczeniej przytoczonych badaniach. W metaanalizie Jong'a [20] równie stwierdzono zaburzone cinienie ttnicze u osób urodzonych przedwczenie. Warte podkrelenia w tym wypadku jest fakt, e badania odbyly si na grupie badanej liczcej 1342 osoby z 8 krajów, redni wiek badanych wynosil 17,8 lat. Obok udowodnionego wzrostu cinienia skurczowego, a co za tym idzie wikszego ryzyka zapadalnoci na choroby serca, uwag zwracaj duo mniejsze wartoci VO2max u kobiet urodzonych przedwczenie. Badania prowadzone przez Vrijtland [21]wykazaly rónic w zakresie mocy osiganej przez grup kontroln w stosunku do grupy badanej (rónica 31 W). VO2max równie bylo zdecydowanie nisze u kobiet urodzonych przedwczenie (30 ml/kg/min w stosunku do 35 ml/kg/min grupy kontrolnej). Co ciekawe, nie znaleziono adnych zalenoci midzy wczeniakami z dysplazj oskrzelowo-plucn a wczeniakami bez tej choroby. Moe to sugerowa, e dysplazja nie ma a tak duego wplywu na wydolno fizyczn i moliwo podejmowania wysilku fizycznego w okresie dorosloci. Badania innych autorów przedstawiaj podobne zalenoci [22, 23]. Osoby z bardzo nisk mas urodzeniow maj wg. Evensen [24] mniejsz wy- jak i regulacji (p =0,0000015) na korzy grupy kontrolnej. redni wynik w grupie kontrolnej mocy wejcia i regulacji wyniósl odpowiednio: 138,4 (±24,6) W i 95,5 (±13) W. redni wynik w grupie badanej mocy wejcia i regulacji wyniósl odpowiednio 108,5 (±23,9) W i 67,7 (±9,73) W. Tab. 2. Wyniki pomiarów mocy Tab. 2. Results of measurements of power Grupa Badana (n = 11) Kontrolna (n = 15) Moc wejcia (W) x (SD) 108,5 (±23,9) 138,4 (±24,6) Moc regulacji (W) x (SD) 67,7 (±9,73) 95,5 (±13) n ­ liczebno grupy, x ­ warto rednia badanej cechy, SD ­ odchylenie standardowe badanej cechy n - the size of the group, x - mean value, SD - standard deviation. Ocenie sily zwizku (korelacji Pearsona) zostaly poddane nastpujce parametry: BMI (Body Mass Index) i moce: wejcia i regulacji. Nie wykazano zwizku pomidzy BMI a moc regulacji. Wykazano natomiast korelacj pomidzy moc wejcia a moc regulacji w obu grupach. Tab. 3. Korelacje badanych parametrów w grupie badanej Tab. 3. Correlations tested parameters in the study group Parametry Warto korelacji Sila zwizku moc wejcia/moc regulacji 0,84 silna BMI/ moc regulacji 0,032 slaba Tab. 4. Korelacje badanych parametrów w grupie kontrolnej Tab. 4. Correlations tested parameters in the control group Parametry moc wejcia/moc regulacji BMI / moc regulacji Warto korelacji Sila zwizku 0,78 -0,042 silna slaba Dyskusja Najdokladniejszym obecnie narzdziem do oceny wydolnoci fizycznej jest ergospirometria. Badanie to ocenia w sposób bezporedni m.in. VO2max. Test ten wymaga jednak stosowania obcie maksymalnych (do odmowy) i przez to jest testem niebezpiecznym, niewskazanym do zastosowa klinicznych. Zastosowany w badaniach System Oceny Zdolnoci Wysilkowej zawiera testy porednie, które nie wymagaj stosowania maksymalnej prowokacji wysilkowej. Próba W150 jest metod poredniej oceny wydolnoci fizycznej, która wykorzystuje do okrelenia poziomu wydolnoci informacje o mocy osignitej przy czstoci ttna równej 150 ud/min. Podczas gdy wikszo prób wysilkowych opiera si na analizie zmiennoci czstoci skurczów serca w wyniku odpowiedzi na stale (czsto trudne do ustalenia na poziomie nieprzeciajcym) obcienie, to A. Magiera, A. Jagodziski, K. Kaczmarczyk, I. Wiszomirska 3 Rutkowska M et al. Dlugofalowa ocena rozwoju noworodków przedwczenie urodzonych: dowiadczenia wlasne (badanie PREMATURITAS) na tle wybranych bada europejskich. Perinatol Neonatol Ginekol 2010;3(3):175-180. Szaltys D et al. Rocznik Demograficzny 2014. Warszawa 2014, p. 354. Goldenberg R et al. Epidemiology and causes of preterm birth. Lancet 2008;371:75-81. Perugu S, Rehan V. Late preterm births: Epidemiology, possible causes, and consequences. J Neonatal Perinatal Med 2010;3(4):259-69. Tucker J, McGuire W. Epidemiology of preterm birth. BMJ 2004;329:675-8. Lepecka- Klusek C. editor. Pielgniarstwo we wspólczesnym polonictwie i ginekologii. Lublin: Wydawnictwo Czelej; 2003.p.289-90. Fraser J, Walls M, McGuire W.Respiratory complications of preterm birth. BMJ 2004;329: 962-5. Lagoda K, Kobus G, Bachórzewska -Gajewska H. Wplyw cukrzycy ciowej na rozwój plodu i noworodka. Endokrynolog Otylo 2008;4(4):168-73. Rozalska-Walaszek I. Opieka pielgniarska nad wczeniakiem na OITN. Probl Pielg 2010;20(3):409-15. Picona S et al. Apnea of prematurity: challenges and solutions. Res Rep Neonatol 2014;4:101-109. Jdrzejek M et al. Przetrwaly przewód ttniczy- zagadnienie nie tylko dla pediatrów. Pediatr Med Rodz 2014;10(3):291-305. An H et al. Pulmonary hypertension in preterm infants with bronchopulmonary dysplasia. Korean Circ J 2008;38:131-136. Colvin M, McGuire W, Fowlie P. Neurodevelopmental outcomes after preterm birth. BMJ 2004;329:1390-3. Magiera A. Okrelanie poziomu wydolnoci fizycznej za pomoc wspomaganych komputerowo (CAE) testów porednich. Sport Wyczyn 2000;35(11-12):58-68. Bonamy A.K et al. Preterm birth contributes to increased vascular resistance and higher blood pressure in adolescent girls. Pediatr Res 2005;58(5):845-49. Evensen K.A et al. Effects of preterm birth and fetal loss retardation on cardiovascular risk factors in young adulthood. Early Hum Dev 2009;85:239-45. Doyle L.W et al. Blood pressure in late adolescence and very low birth weight. Pediatrics 2003;111:252-57. Jong F. et al. Systematic review and meta-analysis of preterm birth and later systolic blood pressure. Dallas, Hypertension, 2012;59:226-34. Vrijlandt E et al. Lung function and exercise capacity in young adults born prematurely. Am J Respir Crit Care Med 2006;173:890-96. Smith L et al. Reduced exercise capacity in children born very preterm. Pediatrics 2008;122:287-93. Clemm H et al. Aerobic capacity and exercise performance in young people born extremely preterm. Pediatrics 2012;129:97-105. Evensen K.A et al. Effects of preterm birth and fetal loss retardation on cardiovascular risk factors in young adulthood. Early Hum Dev 2009;85:239-45. dolno fizyczn wzgldem grupy kontrolnej i wzgldem grupy urodzonych o czasie, lecz z mas urodzeniow poniej 10 centyla. Osoby z grupy kontrolnej i urodzone z mas urodzeniow poniej 10 centyla maj podobne wyniki VO2max. Wyniki uzyskane podczas bada polskiej populacji wczeniaków koresponduj z wyej przytoczonymi doniesieniami ­ znamienna rónica wydolnoci fizycznej midzy doroslymi kobietami urodzonymi przedwczenie a urodzonymi o czasie. Typ reakcji wysilkowych obserwowanych jako odpowied ukladu krenia na prowokacj wysilkow (silny zwizek mocy wejcia i regulacji w czasie badania) byl podobny w obu grupach. Wstpne odniesienie uzyskanych wyników bada do prowadzonych wczeniej, na tej samej grupie (obnienie wydolnoci w grupie przedwczenie urodzonych w stosunku do Grupy kontrolnej ­ u doroslych, przy braku takiej zalenoci w badaniach w 1999 r.) sugeruj konieczno szerszego prowadzenia systematycznej obserwacji rozwoju fizycznego osób urodzonych przedwczenie. Ilo publikacji na temat wydolnoci fizycznej polskich wczeniaków jest wci niewystarczajca, nieporównywalna do iloci doniesie w pimiennictwie zagranicznym. Istotno oceny wydolnoci fizycznej wczeniaków - przy cigle wzrastajcej liczbie porodów przedwczesnych - nie podlega dyskusji; wyniki bada powinny implikowa konkretne zalecenia dotyczce stylu ycia oraz wskazania do fizjoterapii w zakresie poprawy tolerancji wysilku u wczeniaków w póniejszych okresach ycia. Wnioski 1. Przedwczesne urodzenie wplywa negatywnie na warto mocy osiganej u kobiet doroslych w wieku 25-30 lat - kobiety z porodów wczeniaczych s mniej wydolne fizycznie od kobiet urodzonych o czasie. 2. Istnieje zwizek midzy moc wejcia a moc regulacji w obu grupach. Osoby osigajce wysz moc wejcia osigaj wysz moc regulacji. 3. Nie wykazano zwizku midzy BMI osób badanych a wartociami mocy w badaniu wysilkowym. Pimiennictwo 1 2 Urban J. Cia o przebiegu nieprawidlowym. In: Brborowicz G. Polon i Ginekol (tom I). Warszawa: PZWL; 2007. p.77. wik M, Siedlarz M. Czy noworodki urodzone blisko terminu porodu maj wicej problemów od noworodków donoszonych? Ann Acad Med Siles 2011;65(4):1923 http://www.deepdyve.com/assets/images/DeepDyve-Logo-lg.png Advances in Rehabilitation de Gruyter

The level of efficiency of adult women in premature based on analysis of power input and power regulation stress test

Loading next page...
 
/lp/de-gruyter/the-level-of-efficiency-of-adult-women-in-premature-based-on-analysis-zYLDGo0ash
Publisher
de Gruyter
Copyright
Copyright © 2016 by the
ISSN
1734-4948
eISSN
1734-4948
DOI
10.1515/rehab-2015-0033
Publisher site
See Article on Publisher Site

Abstract

Introduction: Despite of sustainable living and increasing the knowledge of the future mothers, the number of preterm births have been at the same level through last years. In Poland it is stands at around 7%, comparable with other countries from European Union. The aim was to investigate the influence of prematurity on input power and regulation power during stress test in adult women. Achieved power depends on the level of physical efficiency and it is converted for specific VO2max values. Material and methods: 11 women born prematurely at age of 25-30 years (28,2± 2,3) did stress test according to W150 protocol. The control group consisted of 15 women born on time (27-32, 28,5±2,4). The statistical analysis included t-Student and Shapiro-Wilk tests. Index height/regulation power and BMI/ regulation power have been subjected to correlations. Results: There is statistical significant difference between input and regulation power in women born prematurely and the control group. Women from control group had significantly higher input and regulation power than women born premature. Moreover, there is proportionality between input and regulation power in two groups. Conclusions: 1. Prematurity influences the amount of power generated in women aged 25-30 negatively ­ women born prematurely are evidently less physically efficient than women born on time. 2. There is a connection between input and regulation power in both groups. Higher amounts of input power indicates higher amounts of regulation power. 3. There is no relationship between BMI and amounts of power in stress test. Key words: Wstp Prawidlowy czas trwania ciy wg WHO wynosi od 37 do 41 tygodni. Urodzenie dziecka midzy 22 a 36 tygodniem ycia plodowego nosi nazw porodu przedwczesnego [1]. W grupie noworodków urodzonych przedwczenie rozrónia si równie dwie podgrupy: urodzone do 32 tygodnia ciy uznaje si za noworodki urodzone skrajnie wczenie, natomiast w okresie od 32 tygodnia do 36 jako noworodki umiarkowanie urodzone przedwczenie [2]. Obecnie moliwe jest utrzymanie przy yciu wczeniaka urodzonego nawet w 23 tygodniu ycia, lecz naley liczy si z faktem wystpowania bardzo wielu powikla w nastpstwie niedostatecznego rozwoju prenatalnego [3]. Przy okrelaniu wczeniactwa stosuje si równie klasyfikacj ze wzgldu na nisk mas urodzeniow (low birth weight). Noworodek urodzony przedwczenie moe mie wag prawidlow, tak jak noworodek urodzony o czasie moe mie nisk mas urodzeniow. W Polsce w 2013 roku, na 369576 wszystkich urodze, bylo 22019 urodze przedwczesnych. Stanowi to 7% calej liczby urodze [4]. Warto ta mieci si w zakresie redniej Unii Europejskiej. Dla porównania czsto wystpowania porodów przedwczesnych w Stanach Zjednoczonych, wedlug rónych autorów, wynosi 12 - 13% [5,6]; wskanik ten dodatkowo wzrósl o ok. 1,5%. w cigu ostatnich 15 lat (1990-2005). Przyczyny wystpowania porodu przedwczesnego s róne i maj prematurity, physical efficiency, strength exercise, steady state odmienne podloe. Wedlug Tucker i McGuire'a [7] do najwaniejszych czynników zwikszajcych moliwo wystpienia porodu przedwczesnego jest zla sytuacja materialna matki i przebyte wczeniej porody przedwczesne. Oprócz wyej wymienionych wyrónia si cie mnogie (ryzyko powyej 50%), cukrzyc, nadcinienie i anemi matki, przodujce loysko, nisk wag matki i jej wiek. W ostatnim czasie, w zwizku ze znaczn intensyfikacj trybu ycia, zwiksza si stres i presja wywierana na kobiety, które coraz gorzej radz sobie z pogodzeniem obowizków. Wzrasta liczba kobiet przedkladajcyh karier zawodow nad urodzeniem dziecka w optymalnym wieku. Efektem tego jest coraz czstsza ilo porodów powyej 35 roku ycia. Wraz z wiekiem matki wzrasta ryzyko wystpienia wczeniactwa czy rónego rodzaju dysfunkcji rozwojowych, jak np. Zespól Downa. Wczeniactwo moe by przyczyn problemów zwizanych z rozwojem poszczególnych struktur i nastpczo zaburza moe funkcje narzdów. Istotnym zaburzeniem rozwojowym jest zaburzenie termoregulacji wczeniaków, wynikajce z niedostatecznego wyksztalcenia struktur i mechanizmów odpowiedzialnych za prawidlowe utrzymywanie temperatury ciala. Wród przyczyn dominuje brak dostatecznej iloci tkanki tluszczowej, dua powierzchnia ciala w stosunku do niskiej masy i zaburzona termogeneza. Zmiany te pocigaj za sob konsekwencje w postaci skurczu naczy krwiononych, co moe wywolywa hipoksj. W odpowiedzi na hipoksj, Postpy Rehabilitacji (1), 5 ­ 10, 2016 7 a co za tym idzie niedostateczn poda tlenu do tkanek. W zwizku z tym schorzeniem zaobserwowano zwikszone ryzyko zapadalnoci na RDS oraz zwikszone ryzyko mierci wczeniaka. Czciej ni u noworodków urodzonych o czasie u wczeniaków wystpuje anemia. Bierze si to z malej iloci elaza w organizmach wczeniaków oraz niszego poziom hemoglobiny (12-14 g/ dl w stosunku do normy równej 20 g/dl). W zwizku z obecnoci przetrwalego przewodu ttniczego, anemi i innymi czynnikami (infekcje, dysplazja oskrzelowo-plucna) czsto obserwuje si podwyszone cinienie ttnicze krenia duego jak i malego [14]. Wskazane powyej dysfunkcje rozwojowe skutkowa musz zaburzeniem ksztaltowania tolerancji wysilku ju w pierwszych okresach samodzielnego ycia a powstale deficyty nie zawsze mog zosta zniwelowane w przyszloci. W okresie od 20 do 32 tygodnia ycia plodowego nastpuje bardzo szybki rozwój substancji bialej i kory mózgu. Badania przeprowadzone w Wielkiej Brytanii wykazaly, e wród wczeniaków urodzonych przed 26 tygodniem plodowym a 50% mialo powane wady rozwojowe ukladu nerwowego, takie jak mózgowe poraenie dziecice (MPD) czy retinopati wczeniacz [15]. Problem ten dotyczyl w cigu ostatnich 10 lat 8-12% noworodków urodzonych przed 32 tygodniem do nawet 17-18% urodzonych przed 28 tygodniem [3]. Wikszo wczeniaków urodzonych po 32 tygodniu nie wykazuje patologicznych zmian na podlou neurologicznym, wzgldem grupy urodzonych o czasie. W zwizku z powyszym noworodki urodzone po 32 tygodniu ycia plodowego nie odstawaly znaczco pod wzgldem rozwoju neuromotorycznego od noworodków urodzonych w prawidlowym terminie [15]. Duym problemem s krwawienia wewntrzczaszkowe wystpujce u okolo 50% dzieci z mas urodzeniow poniej 1500g. Prawie 100% epizodów ma miejsce w pierwszym tygodniu po urodzeniu. Wylew moe dotyka struktur komorowych lub okolokomorowych, jednak najgroniejszy jest w okolicach substancji bialej mózgu. Rokowanie zaley od wieku i stopnia rozwoju noworodka oraz rozlegloci i wielkoci krwawienia. Podobnie jak krwawienie wewntrzczaszkowe, tak i leukomalacja okolokomorowa wystpuje czciej raczej u noworodków niedojrzalych (2-22%). Ogniska niedotlenienia w substancji bialej mog by przyczyn wielu problemów motorycznych i intelektualnych w przyszloci [8], co moe indukowa zaburzenia ksztaltowania wydolnoci fizycznej, ze wzgldu na ograniczenie aktywnoci fizycznej. Pomimo znacznego i dynamicznego postpu w rozwoju ginekologii, polonictwa i neonatologii dalej pozostaj nierozwizane problemy dotyczce wczeniaków, które wielokrotnie powoduj niepelnosprawno ruchow i intelektualn, obecn przez reszt ycia. Patologiczne zmiany w rozwoju struktur narzdów rzutuj na nieprawidlowe ksztaltowanie ich funkcji. Wraz z po- zaburzenia pracy mog wykazywa wszystkie uklady, w szczególnoci uklad nerwowy [8]. Zaburzenia metaboliczne (glównie zaburzenia glukostatyki) s wyranie zaznaczone w wyniku zaburzonego rozwoju wtroby. Wystpuj problemy z magazynowaniem glikogenu, który jest ródlem glukozy niezbdnej w procesie oddychania tlenowego. Wczeniej opisany brak tluszczy równie porednio wplywa na niski poziom glukozy. Wszystkie te objawy mog prowadzi do kwasicy metabolicznej. Poglbia j moe zaburzona gospodarka wodno-elektrolitowa, wystpujca w nastpstwie upoledzenia funkcji nerek. Problemy wynikajce z niedorozwoju ukladu oddechowego (np. dysplazja oskrzelowo-plucna) ujawniaj si ju bezporednio po porodzie. Niejednokrotnie podejmowane s czynnoci resuscytacyjne ju na sali porodowej. Lepecka-Klusek [8] podaje, e nawet 80-90% dzieci urodzonych przed 32 tygodniem ycia wymaga specjalistycznej opieki neonatologicznej, która prawie zawsze wie si z leczeniem wad ukladu oddechowego. Dwie najczstsze dysfunkcje w obrbie tego ukladu to tzw. zespól zaburze oddychania (RDS- Respiratory Distress Syndrome) i bezdech wczeniaków (AOP - Apnea of Prematurity). RDS, najczstsza przyczyna mierci wród wczeniaków, wie si z niedoborem surfaktantu i wystpuje u dzieci urodzonych przed 32 tygodniem [9]. Zespól zaburze oddychania jest równie bardzo mocno powizany z cukrzyc ciow i wystpuje nawet u 60% noworodków, których matki zmagaj si z t chorob [10]. Dysfunkcja ta (RDS) objawia si plytkim oddechem o duej czstotliwoci, wyranie zaznaczon prac dodatkowych mini wdechowych, okresami bezdechów i niekiedy sinic [11]. Jakkolwiek w ostatnich 20-30 latach poczyniono due postpy w zwizku ze zwalczaniem tego schorzenia poprzez podawanie egzogennego surfaktantu, który zmniejsza ryzyko mierci w wyniku RDS o 40% [9]. W tym miejscu warto równie wspomnie o tzw. zespole naglej mierci lóeczkowej (SIDS-Sudden Infant Death Syndrome), który moe zaj w wyniku bezdechu. Objawy kliniczne AOP s, podobne jak w zespole RDS, dodatkowo z pojawiajcym si obnionym napiciem miniowym. Opieka nad wczeniakiem z AOP musi by skoncentrowana na zapewnieniu optymalnych warunków zewntrznych (temperatura powyej 32º C, prawidlowa wilgotno powietrza, obecno matki, kontrola pozycji uloeniowych) jak i odpowiedniego leczenia farmakologicznego [12]. W ukladzie krenia szczególn uwag zwraca dua czsto wystpowania przetrwalego przewodu ttniczego (przewód Botalla). Przewód ten jest fizjologiczny w okresie plodowym, jednak jego brak zamknicia w okresie postnatalnym moe skutkowa wieloma problemami zwizanymi z ukladem kreniowo-oddechowym [13]. Konsekwencj takiego stanu rzeczy jest mieszanie krwi z krenia duego z krwi krenia malego, A. Magiera, A. Jagodziski, K. Kaczmarczyk, I. Wiszomirska znawaniem nowych faktów dotyczcych problematyki wczeniactwa, równie fizjoterapia znajduje swoje pole do dzialania w tym zagadnieniu, poniewa wyej wymienione zaburzenia rozwoju wplywaj na póniejszy rozwój fizyczny. Celem niniejszej pracy jest ocena wplywu wczeniactwa na moc realizowan w badaniu wysilkowym w wieku doroslym u kobiet. Osignita moc zaley od poziomu wydolnoci fizycznej. Zaloono, e kobiety urodzone przedwczenie bd mialy mniejsz wydolno fizyczn ni kobiety urodzone o czasie oraz e moc wejcia bdzie proporcjonalna do mocy regulacji w badaniu wysilkowym. Material i metody Badania prowadzone byly w ramach projektu NCN nr 2012/07/D/NZ7/03265 - Dlugofalowa ocena konsekwencji wczeniactwa w aspekcie parametrów somatycznych, funkcji pluc i tolerancji wysilku. Pomiary odbywaly si w Centralnym Laboratorium Badawczym AWF w Warszawie w godzinach przedpoludniowych, w okresie od 19.03.2014 r. do 29.11.2014r. W przedstawianych badaniach udzial wzilo lcznie 26 kobiet, z czego grup badan stanowilo 11 kobiet. Wiek grupy badanej wahal si midzy 25 lat a 30 lat (28,2±2,3), masa ciala midzy 49 kg a 77 kg (56,3±7,7), wysoko ciala 146 cm a 172 cm (162,5±8,3). Grupa kontrolna skladala si z 15 kobiet w wieku 27-32 lat (28,5±2,4), o masie ciala midzy 49 a 82,2 kg (62,7±9,1), wysokoci ciala wynoszcej od 155 do 182 cm (167,8±5,6). Tab. 1. Charakterystyka badanych osób Tab. 1. Characteristics of subjects Grupa Wiek (lata) x (SD) 28,5 (2,4) Wysoko ciala Masa ciala (kg) (cm) x (SD) x (SD) 162,5 (8,3) 167,8 (5,6) 56,3 (7,7) 62,7 (9,1) Badana (n = 11) 28,2 (2,3) Kontrolna (n = 15) Osoby badane zostaly poddane pomiarom antropometrycznym. Kwalifikacyjnymi do oceny tolerancji wysilku byly pozytywne wyniki testów Cramptona (próba ortostatyczna) i Ruffiera (wstpna kwalifikacja wysilkowa) oraz cinienie ttnicze poniej 140/90 mm Hg. W czasie bada osoby byly pod stal kontrol lekarsk; jednym z kryteriów kwalifikacyjnym byl prawidlowy wynik EKG spoczynkowego. Równie w czasie prowokacji wysilkowej prowadzona byla rejestracja EKG (NORAV S-stress, OxfordPol.). Badania opieraly si na ocenie tolerancji wysilku fizycznego w przebiegu testu wysilkowego W150 [16]. Urzdzeniem wykorzystywanym w badaniu jest cykloergometr ERM-200 ITAM i program komputerowy System Oceny Zdolnoci Wysilkowej Promed. Wykorzystany do oceny tolerancji wysilku test W150 jest badaniem, w którym warto obcienia zaley od poziomu wydolnoci fizycznej osoby badanej. Moc realizowana przez osobnika wskazuje poziom tolerancji wysilku. Wartoci obcie, ustalane s przez komputer przy uyciu sprzenia zwrotnego (obcienie/HR); powoduje to indukowanie oporu cykloergometru na okrelonym poziomie, wymuszajcym osignicie i utrzymanie równowagi fizjologicznej na poziomie HR=150 ud./min. (poziom regulacji). Moc wejcia okrela intensywno wysilku przy pierwszym, w trakcie prowokacji wysilkowej, osigniciu HR=150 ud./min.; moc regulacji okrela intensywno wysilku w okresie równowagi fizjologicznej. Badanie glówne zostalo poprzedzone rozgrzewk na cykloergometrze. Obcienie rozgrzewkowe wynosilo 1W/ kg masy ciala, trwalo 10 minut. Podczas rozgrzewki czsto ttna ustalana byla na poziomie 130 ud./min. Takie HR jest optymalne dla przygotowania organizmu do wysilku, przy jednoczesnym unikniciu pojawiania si nasilonych procesów beztlenowych. Czas badania wlaciwego wynosil okolo 20 minut (prowokacja wysilkowa do ustalenia si równowagi czynnociowej i restytucja). Wyniki opracowano przy pomocy programu Statgraphics Plus© z wykorzystaniem standardowych testów statystycznych. Normalno rozkladu badanych cech potwierdzono testem Shapiro-Wilka (p>0,05). Wyniki Poziom wydolnoci fizycznej w przedstawionych badaniach okrelany jest na podstawie wartoci osignitych mocy - wejcia i regulacji - oraz analizy zwizku midzy nimi w badaniu wysilkowym. Im wiksz moc osignie osoba badana w trakcie badania, tym wikszy prezentuje poziom wydolnoci fizycznej. Z wykorzystaniem równania regresji, wicego czsto skurczów serca (w okresie równowagi czynnociowej) z realizowan moc, mona równie estymowa VO2max [20]. Test t dla zmiennych niezalenych wykazal istotn statystycznie rónic w osiganej mocy wejcia (p=0,0027) n ­ liczebno grupy, x ­ warto rednia badanej cechy, SD ­ odchylenie standardowe badanej cechy n - the size of the group, x - mean value, SD - standard deviation Osoby z grupy badanej zarejestrowane byly w Poradni Wczeniaków Instytutu Matki i Dziecka w Warszawie jako pacjenci z nisk mas urodzeniow lub urodzone przed czasem. Badania stanowily kontynuacj projektu KBN Nr 4 PO5D 028 13 z 1999 r., oceniajcego m.in. stopie wydolnoci fizycznej badanych. Wszystkie kobiety z grupy badanej rekrutuj si z województwa mazowieckiego, dlatego jednym z kryteriów doboru do grupy kontrolnej byl warunek zamieszkania na tym obszarze. Kada z osób badanych wyrazila zgod na uczestnictwo w badaniach. Postpy Rehabilitacji (1), 5 ­ 10, 2016 9 w próbie W150 zmienn jest moc, powodujca osignicie i utrzymanie konkretnej (bezpiecznej) czstoci skurczów serca [20]. Analiza statystyczna wykazala zaleno midzy moc wejcia i moc regulacji w badaniu, w obu ocenianych grupach. Hipoteza zakladajca wiksz wydolno fizyczn grupy kontrolnej niestety potwierdzila si. Wyniki te koresponduj z doniesieniami innych autorów. W publikacjach tych szczególn uwag powica si wplywowi porodu przedwczesnego na stan ukladu krenia i oddechowego, co naturalnie wplywa na rozwój wydolnoci fizycznej. Bonamy [17] wykazala, e dziewczynki (16,5 lat) urodzone przedwczenie maj wysze cinienie ttnicze od swoich rówieniczek urodzonych o czasie (p<0,0001). Moe mie to zwizek ze stwierdzon w tym samym badaniu dysproporcj pomidzy rednicami aorty brzusznej (10 mm. u osób urodzonych przedwczenie wzgldem 11mm. w grupie kontrolnej, p=0,01). Takie zmiany powoduj zwikszony opór ttniczy, co moe prowadzi do powanych chorób serca w przyszloci. W badaniach Evensen [18] wykazano istotn rónic cinienia ttniczego pomidzy osobami urodzonymi z bardzo nisk mas urodzeniow (<1500g.) a osobami urodzonymi o czasie i o wlaciwej masie. Badane osoby mialy okolo 18 lat. Rónica ta wyniosla rednio 6,5 mm Hg w cinieniu skurczowym. Co ciekawe, w tych samych badaniach nie stwierdzono istotnych rónic pomidzy osobami urodzonymi z nisk mas urodzeniow (poniej 10 centyla) a grup kontroln. Doyle [19] w badaniach na 29 letnich osobach urodzonych przedwczenie (masa urodzeniowa rednio 1098g) wykazal istotn rónic w cinieniu skurczowym, podobnie jak we wczeniej przytoczonych badaniach. W metaanalizie Jong'a [20] równie stwierdzono zaburzone cinienie ttnicze u osób urodzonych przedwczenie. Warte podkrelenia w tym wypadku jest fakt, e badania odbyly si na grupie badanej liczcej 1342 osoby z 8 krajów, redni wiek badanych wynosil 17,8 lat. Obok udowodnionego wzrostu cinienia skurczowego, a co za tym idzie wikszego ryzyka zapadalnoci na choroby serca, uwag zwracaj duo mniejsze wartoci VO2max u kobiet urodzonych przedwczenie. Badania prowadzone przez Vrijtland [21]wykazaly rónic w zakresie mocy osiganej przez grup kontroln w stosunku do grupy badanej (rónica 31 W). VO2max równie bylo zdecydowanie nisze u kobiet urodzonych przedwczenie (30 ml/kg/min w stosunku do 35 ml/kg/min grupy kontrolnej). Co ciekawe, nie znaleziono adnych zalenoci midzy wczeniakami z dysplazj oskrzelowo-plucn a wczeniakami bez tej choroby. Moe to sugerowa, e dysplazja nie ma a tak duego wplywu na wydolno fizyczn i moliwo podejmowania wysilku fizycznego w okresie dorosloci. Badania innych autorów przedstawiaj podobne zalenoci [22, 23]. Osoby z bardzo nisk mas urodzeniow maj wg. Evensen [24] mniejsz wy- jak i regulacji (p =0,0000015) na korzy grupy kontrolnej. redni wynik w grupie kontrolnej mocy wejcia i regulacji wyniósl odpowiednio: 138,4 (±24,6) W i 95,5 (±13) W. redni wynik w grupie badanej mocy wejcia i regulacji wyniósl odpowiednio 108,5 (±23,9) W i 67,7 (±9,73) W. Tab. 2. Wyniki pomiarów mocy Tab. 2. Results of measurements of power Grupa Badana (n = 11) Kontrolna (n = 15) Moc wejcia (W) x (SD) 108,5 (±23,9) 138,4 (±24,6) Moc regulacji (W) x (SD) 67,7 (±9,73) 95,5 (±13) n ­ liczebno grupy, x ­ warto rednia badanej cechy, SD ­ odchylenie standardowe badanej cechy n - the size of the group, x - mean value, SD - standard deviation. Ocenie sily zwizku (korelacji Pearsona) zostaly poddane nastpujce parametry: BMI (Body Mass Index) i moce: wejcia i regulacji. Nie wykazano zwizku pomidzy BMI a moc regulacji. Wykazano natomiast korelacj pomidzy moc wejcia a moc regulacji w obu grupach. Tab. 3. Korelacje badanych parametrów w grupie badanej Tab. 3. Correlations tested parameters in the study group Parametry Warto korelacji Sila zwizku moc wejcia/moc regulacji 0,84 silna BMI/ moc regulacji 0,032 slaba Tab. 4. Korelacje badanych parametrów w grupie kontrolnej Tab. 4. Correlations tested parameters in the control group Parametry moc wejcia/moc regulacji BMI / moc regulacji Warto korelacji Sila zwizku 0,78 -0,042 silna slaba Dyskusja Najdokladniejszym obecnie narzdziem do oceny wydolnoci fizycznej jest ergospirometria. Badanie to ocenia w sposób bezporedni m.in. VO2max. Test ten wymaga jednak stosowania obcie maksymalnych (do odmowy) i przez to jest testem niebezpiecznym, niewskazanym do zastosowa klinicznych. Zastosowany w badaniach System Oceny Zdolnoci Wysilkowej zawiera testy porednie, które nie wymagaj stosowania maksymalnej prowokacji wysilkowej. Próba W150 jest metod poredniej oceny wydolnoci fizycznej, która wykorzystuje do okrelenia poziomu wydolnoci informacje o mocy osignitej przy czstoci ttna równej 150 ud/min. Podczas gdy wikszo prób wysilkowych opiera si na analizie zmiennoci czstoci skurczów serca w wyniku odpowiedzi na stale (czsto trudne do ustalenia na poziomie nieprzeciajcym) obcienie, to A. Magiera, A. Jagodziski, K. Kaczmarczyk, I. Wiszomirska 3 Rutkowska M et al. Dlugofalowa ocena rozwoju noworodków przedwczenie urodzonych: dowiadczenia wlasne (badanie PREMATURITAS) na tle wybranych bada europejskich. Perinatol Neonatol Ginekol 2010;3(3):175-180. Szaltys D et al. Rocznik Demograficzny 2014. Warszawa 2014, p. 354. Goldenberg R et al. Epidemiology and causes of preterm birth. Lancet 2008;371:75-81. Perugu S, Rehan V. Late preterm births: Epidemiology, possible causes, and consequences. J Neonatal Perinatal Med 2010;3(4):259-69. Tucker J, McGuire W. Epidemiology of preterm birth. BMJ 2004;329:675-8. Lepecka- Klusek C. editor. Pielgniarstwo we wspólczesnym polonictwie i ginekologii. Lublin: Wydawnictwo Czelej; 2003.p.289-90. Fraser J, Walls M, McGuire W.Respiratory complications of preterm birth. BMJ 2004;329: 962-5. Lagoda K, Kobus G, Bachórzewska -Gajewska H. Wplyw cukrzycy ciowej na rozwój plodu i noworodka. Endokrynolog Otylo 2008;4(4):168-73. Rozalska-Walaszek I. Opieka pielgniarska nad wczeniakiem na OITN. Probl Pielg 2010;20(3):409-15. Picona S et al. Apnea of prematurity: challenges and solutions. Res Rep Neonatol 2014;4:101-109. Jdrzejek M et al. Przetrwaly przewód ttniczy- zagadnienie nie tylko dla pediatrów. Pediatr Med Rodz 2014;10(3):291-305. An H et al. Pulmonary hypertension in preterm infants with bronchopulmonary dysplasia. Korean Circ J 2008;38:131-136. Colvin M, McGuire W, Fowlie P. Neurodevelopmental outcomes after preterm birth. BMJ 2004;329:1390-3. Magiera A. Okrelanie poziomu wydolnoci fizycznej za pomoc wspomaganych komputerowo (CAE) testów porednich. Sport Wyczyn 2000;35(11-12):58-68. Bonamy A.K et al. Preterm birth contributes to increased vascular resistance and higher blood pressure in adolescent girls. Pediatr Res 2005;58(5):845-49. Evensen K.A et al. Effects of preterm birth and fetal loss retardation on cardiovascular risk factors in young adulthood. Early Hum Dev 2009;85:239-45. Doyle L.W et al. Blood pressure in late adolescence and very low birth weight. Pediatrics 2003;111:252-57. Jong F. et al. Systematic review and meta-analysis of preterm birth and later systolic blood pressure. Dallas, Hypertension, 2012;59:226-34. Vrijlandt E et al. Lung function and exercise capacity in young adults born prematurely. Am J Respir Crit Care Med 2006;173:890-96. Smith L et al. Reduced exercise capacity in children born very preterm. Pediatrics 2008;122:287-93. Clemm H et al. Aerobic capacity and exercise performance in young people born extremely preterm. Pediatrics 2012;129:97-105. Evensen K.A et al. Effects of preterm birth and fetal loss retardation on cardiovascular risk factors in young adulthood. Early Hum Dev 2009;85:239-45. dolno fizyczn wzgldem grupy kontrolnej i wzgldem grupy urodzonych o czasie, lecz z mas urodzeniow poniej 10 centyla. Osoby z grupy kontrolnej i urodzone z mas urodzeniow poniej 10 centyla maj podobne wyniki VO2max. Wyniki uzyskane podczas bada polskiej populacji wczeniaków koresponduj z wyej przytoczonymi doniesieniami ­ znamienna rónica wydolnoci fizycznej midzy doroslymi kobietami urodzonymi przedwczenie a urodzonymi o czasie. Typ reakcji wysilkowych obserwowanych jako odpowied ukladu krenia na prowokacj wysilkow (silny zwizek mocy wejcia i regulacji w czasie badania) byl podobny w obu grupach. Wstpne odniesienie uzyskanych wyników bada do prowadzonych wczeniej, na tej samej grupie (obnienie wydolnoci w grupie przedwczenie urodzonych w stosunku do Grupy kontrolnej ­ u doroslych, przy braku takiej zalenoci w badaniach w 1999 r.) sugeruj konieczno szerszego prowadzenia systematycznej obserwacji rozwoju fizycznego osób urodzonych przedwczenie. Ilo publikacji na temat wydolnoci fizycznej polskich wczeniaków jest wci niewystarczajca, nieporównywalna do iloci doniesie w pimiennictwie zagranicznym. Istotno oceny wydolnoci fizycznej wczeniaków - przy cigle wzrastajcej liczbie porodów przedwczesnych - nie podlega dyskusji; wyniki bada powinny implikowa konkretne zalecenia dotyczce stylu ycia oraz wskazania do fizjoterapii w zakresie poprawy tolerancji wysilku u wczeniaków w póniejszych okresach ycia. Wnioski 1. Przedwczesne urodzenie wplywa negatywnie na warto mocy osiganej u kobiet doroslych w wieku 25-30 lat - kobiety z porodów wczeniaczych s mniej wydolne fizycznie od kobiet urodzonych o czasie. 2. Istnieje zwizek midzy moc wejcia a moc regulacji w obu grupach. Osoby osigajce wysz moc wejcia osigaj wysz moc regulacji. 3. Nie wykazano zwizku midzy BMI osób badanych a wartociami mocy w badaniu wysilkowym. Pimiennictwo 1 2 Urban J. Cia o przebiegu nieprawidlowym. In: Brborowicz G. Polon i Ginekol (tom I). Warszawa: PZWL; 2007. p.77. wik M, Siedlarz M. Czy noworodki urodzone blisko terminu porodu maj wicej problemów od noworodków donoszonych? Ann Acad Med Siles 2011;65(4):1923

Journal

Advances in Rehabilitationde Gruyter

Published: Mar 1, 2016

References